Organik trafik
Organik trafik (organic traffic), bir web sitesine arama motorlarının ücretli olmayan sonuçlarından gelen ziyaretlerdir. Reklam tıklamalarından, sosyal medyadan, e-postadan, yapay zeka asistanlarından ve doğrudan adres girişinden gelen ziyaretlerden ayrı olarak ölçülür. Arama motoru optimizasyonu (SEO) çalışmalarının sonuçlarını değerlendirmede kullanılan temel metriklerden biridir.
Kapsamı
Organik sonuçlar, arama motorunun sıralama sistemlerince otomatik olarak seçilen ve sıralanan sonuçlardır; bu sonuçlarda görünmek için arama motoruna ödeme yapılmaz. Bu sonuçlardan gelen tıklamalar organik trafiği oluşturur. Google, Bing ve Yandex gibi arama motorlarının ücretli olmayan sonuçları bu kapsamdadır. GA4’ün varsayılan kanal tanımına göre Google AI Overviews ve AI Mode’daki reklam olmayan bağlantılardan gelen ziyaretler de “Organic Search” kanalında sayılır; ChatGPT, Gemini veya Copilot gibi yapay zeka asistanlarından gelen ziyaretler ise ayrı bir “AI Assistant” kanalında raporlanır.
Analitik araçlarında organik trafik, diğer trafik türlerinden şu şekilde ayrılır:
- Ücretli arama (paid search): Arama reklamlarından gelen ziyaretler.
- Doğrudan (direct): Adresin elle yazılması, yer imleri veya kaynağı belirlenemeyen ziyaretler.
- Yönlendirme (referral): Başka sitelerdeki bağlantılardan gelen ziyaretler.
- Organik sosyal ve ücretli sosyal: Sosyal medya paylaşımlarından ve reklamlarından gelen ziyaretler. Organic Video ve Organic Shopping de Organic Search’ten ayrı kanallardır.
- E-posta: Bülten ve e-posta kampanyalarından gelen ziyaretler.
Organik trafiği belirleyen unsurlar
Organik trafik; sitenin dizine eklenen sayfa sayısına, bu sayfaların sıralandığı sorguların arama hacmine, ortalama konuma ve sonuçların tıklanma oranına bağlıdır. Arama sonuç sayfasındaki reklamlar, yerel paket ve AI Overviews gibi bileşenler, aynı konumdaki organik sonucun aldığı tıklama payını değiştirir. Yanıtın sonuç sayfasında verildiği sorgularda kullanıcıların bir bölümü hiçbir sonuca tıklamadan aramayı tamamlar; bu durum tıklamasız arama (zero-click search) olarak adlandırılır.
Mevsimsellik, sektörel talep değişimleri ve Google’ın çekirdek algoritma güncellemeleri de organik trafikte dönemsel değişimlere yol açar. Bu nedenle organik trafik değişimleri, aynı dönemin geçen yılki değerleriyle de karşılaştırılarak yorumlanır.
Değerlendirme ölçütleri
Organik trafik tek başına bir iş sonucu değildir. Trafiğin niteliği; organik ziyaretlerden gelen dönüşümler, etkileşim oranı ve organik kanalın gelire katkısı üzerinden değerlendirilir. Marka adıyla yapılan aramalardan gelen trafik ile marka içermeyen sorgulardan gelen trafiğin ayrı izlenmesi, SEO çalışmasının yeni kullanıcı kazanımına katkısını daha doğru gösterir.
Ölçüm ve araçlar
GA4’te organik trafik, “Trafik edinme” raporunda “Organic Search” varsayılan kanal grubuyla görüntülenir. Google Search Console ise organik arama sonuçlarındaki gösterim, tıklama, tıklama oranı ve ortalama konum verilerini sorgu ve sayfa bazında sunar. GA4’te “Oturum varsayılan kanal grubu” oturumun başladığı kanalı, “İlk kullanıcı varsayılan kanal grubu” ise kullanıcının ilk edinildiği kanalı gösterir. İki aracın değerleri farklı ölçüm birimlerine dayandığından birebir eşleşmez: Search Console arama sonucundaki tıklamaları, GA4 ise sitede başlayan oturumları sayar.