TTFB (Time to First Byte)
TTFB (Time to First Byte), bir sayfa isteğinin başlamasından tarayıcının sunucu yanıtının ilk baytını almasına kadar geçen süredir. Sunucu ve ağ tarafındaki gecikmeyi gösterir; doğrudan bir Core Web Vitals metriği olmamakla birlikte FCP ve LCP gibi yükleme metriklerinin başlangıç noktasını oluşturur.
Kapsamı
TTFB, tarayıcının gezinme isteğini başlattığı andan yanıtın ilk baytının ulaştığı ana kadar geçen sürenin tamamını kapsar. Bu süreye şu aşamalar dahildir:
- Yönlendirmeler (redirect) için harcanan süre
- Varsa service worker’ın başlatılması
- DNS sorgusu
- Bağlantının kurulması (TCP ve TLS el sıkışması)
- İsteğin gönderilmesi ve sunucunun yanıtı hazırlayıp ilk baytı göndermesi
Tarayıcıda bu değer Navigation Timing API’deki responseStart zaman damgasıyla elde edilir. “Sunucu yanıt süresi” ifadesi ise çoğunlukla yalnızca sunucunun isteği işleme süresi için kullanılır; TTFB bundan daha geniştir ve ağ aşamalarını da içerir.
Değer aralıkları
web.dev’in yönergesine göre 0,8 saniye ve altındaki TTFB iyi, 0,8 ile 1,8 saniye arası iyileştirilmesi gereken, 1,8 saniyenin üzeri ise zayıf kabul edilir; değerlendirme 75. yüzdelik dilim üzerinden yapılır. TTFB, Core Web Vitals değerlendirmesinde yer almaz. Bununla birlikte LCP’nin dört bileşeninden ilkidir: Sayfanın ana içeriği, HTML’in ilk baytı ulaşmadan çizilemeyeceği için yüksek bir TTFB, LCP için ayrılan sürenin önemli bir kısmını tüketir.
Etkileyen unsurlar
TTFB’yi belirleyen başlıca unsurlar sunucunun işlem kapasitesi, sayfanın her istekte yeniden mi üretildiği yoksa önbellekten mi sunulduğu, veritabanı sorgularının süresi, kullanıcı ile sunucu arasındaki fiziksel mesafe ve zincirleme yönlendirmelerdir. İçerik yönetim sistemleriyle çalışan sitelerde sayfa önbelleği, her istekte PHP ve veritabanı işlemlerinin tekrarlanmasını önleyerek yanıt süresini kısaltır. İçerik dağıtım ağları (CDN), içeriği kullanıcıya coğrafi olarak yakın sunuculardan sunarak ağ gecikmesini azaltır. HTTP/2 ve HTTP/3 gibi protokoller bağlantı kurulumunu hızlandırır. 103 Early Hints yanıtı ise TTFB’yi kısaltmaz; sunucu asıl yanıtı hazırlarken tarayıcının sayfanın alt kaynaklarını önceden yüklemeye başlamasını sağlar.
Ölçüm ve araçlar
PageSpeed Insights, Chrome Kullanıcı Deneyimi Raporu’ndaki (CrUX) gerçek kullanıcı TTFB değerini gösterir. Lighthouse, ana belgenin sunucu yanıt süresini ayrı bir denetimde raporlar. Chrome Geliştirici Araçları’ndaki Ağ (Network) panelinde her isteğin zamanlama sekmesi DNS, bağlantı, TLS ve ilk bayt için bekleme (waiting for server response) sürelerini ayrı ayrı gösterir. Komut satırında curl aracının zamanlama çıktısı da ilk baytın süresini ölçmek için kullanılır. Laboratuvar ölçümlerinde TTFB önbelleğin dolu ya da boş olmasına göre önemli ölçüde değişebildiği için ölçüm koşullarının kaydedilmesi gerekir.